แนวทางการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ราคาต่ำที่นำเข้าทางไปรษณีย์ระหว่างประเทศ

Abstract

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 2 ประการ ประกอบด้วย 1) เพื่อศึกษาสภาพและปัญหาของการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ราคาต่ำที่นำเข้าทางไปรษณีย์ระหว่างประเทศของประเทศไทยในปัจจุบัน 2) เพื่อศึกษาแนวทางการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ราคาต่ำที่นำเข้าทางไปรษณีย์ระหว่างประเทศของประเทศไทย ทั้งนี้ งานวิจัยฉบับนี้เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ ผู้ให้ข้อมูลหลัก คือ ข้าราชการในสังกัดกรมศุลกากรทั้งในระดับนโยบาย และระดับปฏิบัติการ รวมทั้งเป็นตัวแทนคณะทำงานเกี่ยวข้องกับการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์นำเข้า และเป็นผู้ที่มีความรู้ ความเชี่ยวชาญ ประสบการณ์ และเป็นผู้ที่มีหน้าที่รับผิดชอบโดยตรงในการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ที่นำเข้าจากต่างประเทศ จำนวนรวมทั้งหมด 7 คน สำหรับเอกสารที่ใช้ในการวิเคราะห์ คือ กฎหมายและระเบียบของกรมศุลกากร กฎหมายภาษีอากรของต่างประเทศ รายงานผลการศึกษาขององค์การระหว่างประเทศและเอกสารทางวิชาการจำนวน 7 ฉบับ เก็บรวบรวมข้อมูลจากการวิเคราะห์เอกสารและการสัมภาษณ์เชิงลึก และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพโดยการวิเคราะห์เนื้อหา โดยผลการศึกษาพบว่า 1) สภาพและปัญหาของ การจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ราคาต่ำที่นำเข้าทางไปรษณีย์ระหว่างประเทศของประเทศไทยในปัจจุบันไม่มีปัญหา เนื่องจากยังไม่เคยมีการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าในกลุ่มดังกล่าวมาก่อน อย่างไรก็ตาม จากกรณีที่ไม่มีการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าในกลุ่มดังกล่าวได้ส่งผลกระทบใน 4 ประเด็นหลัก ประกอบด้วยการสูญเสียรายได้ของรัฐ ต้นทุนในการจัดเก็บภาษีอากรสูงกว่ารายได้ที่จัดเก็บ การบิดเบือนการแข่งขันทางการค้าระหว่างผู้ประกอบการที่ผลิตสินค้าภายในประเทศและผู้ประกอบการที่นำเข้าสินค้าจากต่างประเทศ และการสำแดงราคาต่ำและการฉ้อฉลทางด้านหีบห่อพัสดุ ทั้งนี้ หากในอนาคตประเทศไทยจะเริ่มจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าในกลุ่มดังกล่าวก็ยังมีปัญหาหรือข้อจำกัดต่าง ๆ ในการจัดเก็บ ได้แก่ ด้านกฎหมาย ด้านการบริหารจัดการ และด้านทรัพยากรบุคคล และ 2) แนวทางการจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ราคาต่ำที่นำเข้าทางไปรษณีย์ระหว่างประเทศของประเทศไทย พบว่า แนวทางที่สามารถนำมาใช้ใน การจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ราคาต่ำที่นำเข้าทางไปรษณีย์ระหว่างประเทศ ของประเทศไทย ได้แก่ การปรับปรุงวิธีการจัดเก็บภาษีอากรแบบดั้งเดิม และการใช้วิธีการจัดเก็บภาษีอากรจากผู้ขายที่อยู่ในต่างประเทศร่วมกับวิธีการจัดเก็บภาษีอากรจากตัวกลางในการขายสินค้า