สิ่งเหนือธรรมชาติในนิทานโทโนะฉบับการ์ตูนของมิสุกิ ชิเกะรุ

Abstract

มิสุกิ ชิเกะรุ (Mizuki Shigeru, 1922-2015) เป็นนักเขียนการ์ตูน (มังงะ) ผู้สนใจประวัติศาสตร์คนสำคัญของญี่ปุ่น เจ้าของผลงาน “ เกะเกะเกะ โนะ คิตาโร ” (Gegege no Kitarō) ที่มีชื่อเสียงทั่วโลก ค.ศ.2010 เขาได้เขียนการ์ตูนที่เป็นนิทานพื้นบ้านของแถบตะวันออกเฉียงเหนือของญี่ปุ่นชื่อ “โทโนะโมะโนะกะตะริ” (Tōno Monogatari, 1912) ในที่นี้ขอเรียกว่า “นิทานโทโนะ” ซึ่งเป็นงานเขียนชิ้นสำคัญของนักคติชนวิทยาชื่อ ยานากิดะ คุนิโอะ (Yanagida Kunio, 1875-1962) มิสุกิวาดภาพตัวเองลงไปในฐานะนักเล่าเรื่อง และแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับนิทานเหล่านั้น ประสบการณ์ส่วนตัวของมิสุกิที่เคยผ่านความทุกข์ยากและความเป็นความตายเมื่อครั้งสงครามโลกครั้งที่สองมา ทำให้เขาวาดภาพสอดแทรกแนวคิดทางพุทธศาสนาเกี่ยวกับการเกิดและความตาย เวรกรรมและภพชาติ ความเชื่อเรื่องสิ่งเหนือธรรมชาติหรือ “โยไก”(Yōkai) ตามความเชื่อดั้งเดิมของญี่ปุ่น นิทานโทโนะฉบับการ์ตูนนี้สะท้อนการตีความนิทานพื้นบ้านใหม่ในบริบทของการ์ตูนที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวของมิสุกิ