Publication: การดำรงอยู่ของบทบาทนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย
5
3
Issued Date
2024-07-19
Resource Type
Language
tha
File Type
application/pdf
Access Rights
Open Access
Rights
ผลงานนี้เผยแพร่ภายใต้ สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง 4.0 (CC BY-NC-ND 4.0)
Rights Holder(s)
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ
Suggested Citation
Wraawhee Wruangsree, รวี เรืองศรี (2024). การดำรงอยู่ของบทบาทนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย. สืบค้นจาก: https://hdl.handle.net/20.500.14740/53391
Alternative Title(s)
The existence of female characters role in khon masked drama portrayed by male actors in thai dramatic dances
Author(s)
Advisor(s)
Organization
Abstract
The research aims to study the transformation and the value of male performers to portray female roles in Khon Thai dramatic dances. The document review and in-depth interviews were used for data collection. The semi-structured interview was employed by interviewing executive managing directors, broadcasters and actors at the office of performing arts at the Fine Arts department who were involved in male performances to portray the female role. The total figure of key informants was 28 people. The content analysis was applied and the results revealed the following: (1) the tradition of using male performers to portray female role in Khon performances still exists because Khon originally required male actors. Thai Dramatic Dances often require male physical strength to perform female roles that involve combat and acrobatics, similar to Khon. Furthermore, there are Thai Dramatic Dances that rely on the aesthetic quality derived from male performers portraying female role. The male performers for female roles in Khon and other Dramatic Dances are an artistic wisdom aimed at maintaining the dignity of both male and female performers. The prosperity or decline of male Khon performers playing female roles depends on various factors, including the policies and objectives of the performance executive managing directors, audience preferences, and the readiness of the acting instructor and performers; (2) the value of male performers to portray female role in Khon Thai Dramatic Dances is divided into the value in art work of their own being, the wisdom of Thai dance which applies a man to play the role of a woman by producing complete and unique aesthetics in the dance work; and the value of an art work is divided into personal utility, which seems that nowadays Khon actors having different skills than their roles as female performers. A Khon actor, who plays the role of a female character possesses numerous skills. Such consequences bring honor to actors as well as those involved in creating that performing art. It also leads to public utility in male performers to portray the female role in Khon Thai dramatic dances which preserve the value of women and men in Thai culture, including a guideline for creativity or inspiration to create new dramatic dances for Thai society.
การวิจัยเรื่องการดำรงอยู่ของบทบาทนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความเปลี่ยนแปลงของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย และคุณค่าของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย การศึกษาวิจัยนี้ใช้วิธีการศึกษาเอกสารและการสัมภาษณ์เชิงลึก เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง ผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้จัดการการแสดง ผู้ถ่ายทอดการแสดง และนาฏศิลปิน ของสำนักการสังคีต กรมศิลปากร ที่เกี่ยวข้องกับบทบาทนางโขนผู้ชาย จำนวน 28 คน ใช้วิธีการวิเคราะห์เนื้อหาในการวิเคราะห์ข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า ผลการวิจัย พบว่า 1) การใช้นางโขนผู้ชายยังดำรงอยู่ได้เพราะ เดิมทีโขนเป็นนาฏกรรมสำหรับใช้ผู้ชายแสดง ซึ่งมีนาฏกรรมไทยที่ต้องการพละกำลังของเพศชายในการแสดงเป็นตัวนางที่เป็นบทต่อสู้ หรือผาดโผนเหมือนโขน และมีนาฏกรรมไทยต้องการสุนทรียรสที่เกิดจากนาฏศิลปินชายแสดงบทบาทตัวนาง อีกทั้งการใช้นางโขนผู้ชายและการใช้นางผู้ชายในนาฏกรรม เป็นภูมิปัญญาในทางนาฏศิลป์เพื่อรักษาศักดิ์ศรีของหญิงและชายในการแสดง โดยนางโขนผู้ชายจะเปลี่ยนแปลงสู่ความรุ่งเรืองหรือเสื่อมถอยได้ด้วยปัจจัยประกอบด้วย นโยบาย และวัตถุประสงค์ของผู้จัดการแสดงนาฏกรรม รสนิยมของผู้ชม ความพร้อมของบุคลากรนาฏศิลปินและผู้ถ่ายทอด 2) คุณค่าของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย แบ่งออกได้เป็น คุณค่าในตัวงานศิลปะของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย เป็นภูมิปัญญาทางนาฏศิลป์ไทยในการที่ใช้ผู้ชายแสดงบทบาทตัวนางแล้วสามารถสร้างสุนทรียรสที่สมบูรณ์รวมทั้งเอกลักษณ์ให้เกิดแก่งานนาฏกรรมได้ และคุณค่านอกตัวงานศิลปะของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย ซึ่งแบ่งได้เป็น อรรถประโยชน์ส่วนตัวบุคคล ที่ปัจจุบันนาฏศิลปินโขนมีทักษะประจำตัวที่ไม่ใช่บทบาทตัวนาง นาฏศิลปินโขนที่สามารถแสดงบทบาทตัวนางได้จึงนับเป็นผู้มีทักษะหลากหลายในตนเอง เป็นปัจจัยที่จะนำมาซึ่งเกียรติยศของนาฏศิลปิน และผู้มีส่วนร่วมในการสร้างนาฏกรรม นอกจากนี้ยังนำไปสู่อรรถประโยชน์แก่สาธารณะ คือการใช้นางโขนผู้ชายและการใช้นางผู้ชายในนาฏกรรม ช่วยรักษาคุณค่าของหญิงและชายตามวัฒนธรรมไทย รวมทั้งเป็นแนวทางในการสร้างสรรค์หรือแรงบันดาลใจสู่การสร้างนาฏกรรมใหม่ให้สังคมไทย
การวิจัยเรื่องการดำรงอยู่ของบทบาทนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความเปลี่ยนแปลงของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย และคุณค่าของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย การศึกษาวิจัยนี้ใช้วิธีการศึกษาเอกสารและการสัมภาษณ์เชิงลึก เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง ผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้จัดการการแสดง ผู้ถ่ายทอดการแสดง และนาฏศิลปิน ของสำนักการสังคีต กรมศิลปากร ที่เกี่ยวข้องกับบทบาทนางโขนผู้ชาย จำนวน 28 คน ใช้วิธีการวิเคราะห์เนื้อหาในการวิเคราะห์ข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า ผลการวิจัย พบว่า 1) การใช้นางโขนผู้ชายยังดำรงอยู่ได้เพราะ เดิมทีโขนเป็นนาฏกรรมสำหรับใช้ผู้ชายแสดง ซึ่งมีนาฏกรรมไทยที่ต้องการพละกำลังของเพศชายในการแสดงเป็นตัวนางที่เป็นบทต่อสู้ หรือผาดโผนเหมือนโขน และมีนาฏกรรมไทยต้องการสุนทรียรสที่เกิดจากนาฏศิลปินชายแสดงบทบาทตัวนาง อีกทั้งการใช้นางโขนผู้ชายและการใช้นางผู้ชายในนาฏกรรม เป็นภูมิปัญญาในทางนาฏศิลป์เพื่อรักษาศักดิ์ศรีของหญิงและชายในการแสดง โดยนางโขนผู้ชายจะเปลี่ยนแปลงสู่ความรุ่งเรืองหรือเสื่อมถอยได้ด้วยปัจจัยประกอบด้วย นโยบาย และวัตถุประสงค์ของผู้จัดการแสดงนาฏกรรม รสนิยมของผู้ชม ความพร้อมของบุคลากรนาฏศิลปินและผู้ถ่ายทอด 2) คุณค่าของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย แบ่งออกได้เป็น คุณค่าในตัวงานศิลปะของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย เป็นภูมิปัญญาทางนาฏศิลป์ไทยในการที่ใช้ผู้ชายแสดงบทบาทตัวนางแล้วสามารถสร้างสุนทรียรสที่สมบูรณ์รวมทั้งเอกลักษณ์ให้เกิดแก่งานนาฏกรรมได้ และคุณค่านอกตัวงานศิลปะของนางโขนผู้ชายในนาฏกรรมไทย ซึ่งแบ่งได้เป็น อรรถประโยชน์ส่วนตัวบุคคล ที่ปัจจุบันนาฏศิลปินโขนมีทักษะประจำตัวที่ไม่ใช่บทบาทตัวนาง นาฏศิลปินโขนที่สามารถแสดงบทบาทตัวนางได้จึงนับเป็นผู้มีทักษะหลากหลายในตนเอง เป็นปัจจัยที่จะนำมาซึ่งเกียรติยศของนาฏศิลปิน และผู้มีส่วนร่วมในการสร้างนาฏกรรม นอกจากนี้ยังนำไปสู่อรรถประโยชน์แก่สาธารณะ คือการใช้นางโขนผู้ชายและการใช้นางผู้ชายในนาฏกรรม ช่วยรักษาคุณค่าของหญิงและชายตามวัฒนธรรมไทย รวมทั้งเป็นแนวทางในการสร้างสรรค์หรือแรงบันดาลใจสู่การสร้างนาฏกรรมใหม่ให้สังคมไทย
Degree Name
ศิลปศาสตรดุษฎีบัณฑิต (ศศ.ด.)
Degree Discipline
Degree Grantor(s)
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ